ΑΤΕΧΝΩΣ / Γ. Φαρσακίδης: «Να μπορώ να ζωγραφίζω αν τα καταφέρω και επιζήσω…»

Δεν ήταν η εφηβική ορμή ή η απερισκεψία που έσπρωξαν τον Γιώργο Φαρσακίδη στο βουνό. Εποχές δύσκολες, σκληρές. Τα γεγονότα κυλούσαν βίαια και στοιβάζονταν στις νεανικές ψυχές, ωριμάζοντας πριν την ώρα τους τις συνειδήσεις. Από έφηβος ακόμα συμμετείχε στην αντιστασιακή οργάνωση των Γερμανικών Φούρνων, στη Θεσσαλονίκη, όπου δούλευε ως αρτεργάτης. Στα δεκαοχτώ έπιασε το τουφέκι και «βαφτίστηκε» ανταρτοεπονίτης στον ΕΠΟΝίτικο λόχο του Τάγματος Χορτιάτη. Όσα ακολούθησαν σημάδεψαν για πάντα τον ίδιο και κάμποσες λαμπρές σελίδες στην χιλιότομη ιστορία των αγώνων του λαού και της τέχνης του.

ΑΤΕΧΝΩΣ / «Ο Ζέρβας έναν ήχο αγαπούσε: της λίρας, κι ένα βρόντο σκιαζόταν: της κουμπούρας» – Η Συμφωνία της Πλάκας στις 29 Φλεβάρη 1944

Στις 29 Φλεβάρη του 1944, σ’ ένα πετρόκτιστο δωμάτιο που παλιά λειτουργούσε ως τελωνείο, δίπλα στο ξακουστό πετρογέφυρο της Πλάκας, υπογράφτηκε από τις οργανώσεις ΕΛΑΣ, ΕΔΕΣ ΚΑΙ ΕΚΚΑ, τη Συμμαχική Στρατιωτική Αποστολή (Άγγλοι) και την Ελληνική Στρατιωτική Διοίκηση Καΐρου, πρωτόκολλο που έμεινε στην ιστορία ως η Συμφωνία της Πλάκας – Μυρόφυλλου.

Οικοδόμος: "Το ημερολόγιο ενός αντάρτη του ΔΣΕ, 1946-1949" - Το εξάτομο έργο του Δημήτρη Κατσή από την “e-βιβλιοθήκη Οικοδόμος” (Τόμοι τρίτος και τέταρτος)

Ο Δημήτρης Κατσής ανήκει στη γενιά εκείνη των λαϊκών αγωνιστών που αφιέρωσαν τη ζωή τους στον αγώνα για την εκπλήρωση των πιο υψηλών ιδανικών της λευτεριάς, της κοινωνικής δικαιοσύνης και της προόδου.  Ταγμένος μέχρι το τέλος στον σκοπό αυτό και συναισθανόμενος την ευθύνη της γενιάς του ως προς τις επόμενες γενιές μετέφερε σε περισσότερες από δυόμισι  χιλιάδες σελίδες χαρτί, μέσα από τις δικές του αναμνήσεις αλλά και από τη συγκέντρωση μαρτυριών άλλων αγωνιστών, πολύτιμα πετράδια ιστορικής μνήμης, συμβάλλοντας στην καταγραφή της Ιστορίας της ηρωικής εποποιίας του Δημοκρατικού Στρατού Ελλάδας.

Οικοδόμος: 24 προτάσεις για να χαρίσετε ένα βιβλίο ― Πράξη αντίστασης και… πλάνα αυτομόρφωσης

Διαβάζοντας ένα καλό βιβλίο δίνουμε στη σκέψη την κινητήρια δύναμη να δουλέψει τα γρανάζια της, να αναπνεύσει μέσα στο ασφυκτικό περιβάλλον που δημιουργεί η αδυσώπητη καθημερινότητα του αγώνα για την επιβίωση και να ανοίξει ρωγμές στα ―φαινομενικά― αδιαπέραστα τείχη που χτίζει τριγύρω η κυρίαρχη προπαγάνδα.

Οικοδόμος: "Το ημερολόγιο ενός αντάρτη του ΔΣΕ, 1946-1949" - Το εξάτομο έργο του Δημήτρη Κατσή από την “e-βιβλιοθήκη Οικοδόμος” (Τόμοι πρώτος και δεύτερος)

Ο Δημήτρης Κατσής ανήκει στη γενιά εκείνη των λαϊκών αγωνιστών που αφιέρωσαν τη ζωή τους στον αγώνα για την εκπλήρωση των πιο υψηλών ιδανικών της λευτεριάς, της κοινωνικής δικαιοσύνης και της προόδου.  Ταγμένος μέχρι το τέλος στον σκοπό αυτό και συναισθανόμενος την ευθύνη της γενιάς του ως προς τις επόμενες γενιές μετέφερε σε περισσότερες από δυόμισι  χιλιάδες σελίδες χαρτί, μέσα από τις δικές του αναμνήσεις αλλά και από τη συγκέντρωση μαρτυριών άλλων αγωνιστών, πολύτιμα πετράδια ιστορικής μνήμης, συμβάλλοντας στην καταγραφή της Ιστορίας της ηρωικής εποποιίας του Δημοκρατικού Στρατού Ελλάδας.

Οικοδόμος: «Η ζωή σε διάλεξε για να την υπηρετήσεις» ― Γ. Φαρσακίδης: “Ημερολόγιο του βουνού – 1944”

«Την ευτυχία ή θα την γευτείς ή θα την προετοιμάσεις για τους άλλους. Και τα δυο μαζί δε γίνεται. Η ζωή σε διάλεξε για να την υπηρετήσεις», έγραφε ο Μενέλαος Λουντέμης. Η μοίρα τα φέρνει κάποιοι, λίγοι, να καταφέρνουν στη ζωή τους και τα δυο.  Πολύ περισσότερο αν οι ίδιοι, από τα πρώτα βήματά τους, υπόταξαν  τη μοίρα τους σε ανώτερο σκοπό και δεν αφέθηκαν στις βουλές της.

Στις εννιά σχεδόν δεκαετίες της πολυκύμαντης ζωής του ο Γιώργος Φαρσακίδης  δεν έπαψε ποτέ να «προετοιμάζει την ευτυχία για τους άλλους». Από τα μικράτα του  ―όταν  η οικογένειά του αναγκαστικά  εγκαταλείπει την «πρώτη πατρίδα»― που διέσχισε τη Μαύρη Θάλασσα και έφτασε στη  Θεσσαλονίκη, η ζωή τού επιφυλάσσει πολλές τρικυμισμένες «θάλασσες». Μέχρι σήμερα που, αν και δεν κατάφερε να δέσει τους κάβους του στο λιμάνι που ονειρεύτηκε, γεύεται την ευτυχία να μοιράζεται   μαζί μας ―μοιρασιά απλόχερη και γενναιόδωρη― την ομορφιά της τέχνης του και της ακριβής   σοφίας του και σε όσους έχουν την τύχη να βρεθούν  κοντά του τη συναρπαστική συντροφιά του, τον γενναιόδωρο λόγο του, τη ζεστασιά της ψυχής του.

Οικοδόμος: Όαση στην αυγουστιάτικη έρημο της Αθήνας

Παρά την πολλή ζέστη, μια σύντομη βόλτα, νωρίς το πρωί, στην απέραντη αυγουστιάτικη έρημο της Αθήνας είναι μια καλή ιδέα, όταν πρόκειται να καταλήξει στην αγκαλιά της όασης ενός καλού βιβλιοπωλείου. Ελάχιστα αυτοκίνητα στους δρόμους, κλειστά μαγαζιά, άδεια πεζοδρόμια, λιγότερη βρωμιά, λιγότεροι διαβάτες, λιγότεροι δυστυχισμένοι με απλωμένο το χέρι. Μόνο τα όργανα, τα πιστά στο καθήκον της τήρησης της «τάξης», βρίσκονται όπως κάθε συνηθισμένη μέρα στο πόστο τους, και κάτι λίγοι τσουρουφλισμένοι κοκκινομούρηδες τουρίστες που τραβάνε φωτογραφίες μπροστά στον γυάλινο δρομέα και το άγαλμα του Βενιζέλου.

Οικοδόμος: Βιβλίο: "Γιώργος Κοτζιούλας - ΠΙΚΡΗ ΖΩΗ και άλλα πεζογραφήματα"

Η λογοτεχνία έχει την ικανότητα να σε ταξιδεύει στο χώρο και στο χρόνο.  Μέσα από τις σελίδες ενός καλού λογοτεχνικού βιβλίου μπορείς να «πατήσεις» σε μέρη που δεν είχες άλλον τρόπο να τα επισκεφτείς. Να ζήσεις σε εποχές μακρινές (ή όχι και τόσο μακρινές) να γνωρίσεις ανθρώπους και τις συνήθειές τους, να μάθεις για τα γεγονότα που επηρέασαν ή άλλαξαν τη ζωή τους, να ευχαριστηθείς, να συγκινηθείς, να προβληματιστείς, να σκεφτείς. Ο άνθρωπος που στη ζωή του διάβασε, ταξίδεψε. Και ακόμα και αν ο τελικός προορισμός τις περισσότερες φορές παραμένει απροσπέλαστος, το ταξίδι και το όνειρο είναι αυτά που τον κρατάνε ζωντανό. Τον άνθρωπο και τον προορισμό…

Κώστας Πουρναράς (Μπόσης): Κ. Μπόση: "ΕΜΕΙΣ ΘΑ ΝΙΚΗΣΟΥΜΕ" – Για πρώτη φορά στην Ελλάδα, 61 χρόνια μετά την κυκλοφορία του στις Λαϊκές Δημοκρατίες

Σήμερα,  που συμπληρώνονται 20 χρόνια από τη μέρα που έφυγε από τη ζωή ο Κώστας Πουρναράς (Μπόσης), έχουμε τη χαρά και την τιμή να προσφέρουμε στο αναγνωστικό κοινό ―για πρώτη φορά στην Ελλάδα― το βιβλίο του «ΕΜΕΙΣ ΘΑ ΝΙΚΗΣΟΥΜΕ» (μυθιστόρημα).

Κώστας Πουρναράς (Μπόσης): Απρόσμενα μεγάλη η αποδοχή στο διαδίκτυο του βιβλίου του Κ. Μπόση "ΑΗ ΣΤΡΑΤΗΣ, η μάχη της πείνας των πολιτικών εξόριστων στα 1941"

Το εξώφυλλο της επανέκδοσης του Αη Στράτη
(φωτογραφική αναπαρωγή της πρώτης έκδοσης
του Εκδοτικού Τμήματος της ΚΕ του ΚΚΕ)

Όταν την Κυριακή 21 Απρίλη του  2013 ανεβάζαμε, σε ηλεκτρονική μορφή -  pdf, στο διαδίκτυο το βιβλίο του Κώστα Μπόση  "ΑΗ ΣΤΡΑΤΗΣ, η μάχη της πείνας των πολιτικών εξόριστων στα 1941" (Έκδοση της ΚΕ του ΚΚΕ, Μάρτης 1947) δεν μπορούσαμε να φανταστούμε ούτε στο ελάχιστο την τόσο μεγάλη αποδοχή που θα συναντούσε από το αναγνωστικό κοινό.

Οικοδόμος: «Χορός στα ποτήρια» που δεν θέλεις να τελειώσει…

Αφορμή για να διαβάσω αυτό το βιβλίο στάθηκε ο αγαπητός φίλος Κώστας Τραχανάς όταν έστειλε στο ιστολόγιο το παρακάτω κείμενο. Πρόκειται για ένα αφήγημα «γροθιά» στο στομάχι, που διαβάζεται όπως ο διψασμένος πίνει ένα ποτήρι νερό, και –παρά την «πικρή» γεύση που νιώθεις από τις πρώτες σελίδες του- δεν θέλεις να τελειώσει. Για τη μετανάστευση (ναι, υπήρχαν και υπάρχουν και Έλληνες μετανάστες, για όσους το «ξεχνούν»…)  τη μοναξιά, τον αποκλεισμό, τον ανθρώπινο πόνο, την εκδίκηση, τον θάνατο και φυσικά τον χορό πάνω στα ποτήρια. Ένα βιβλίο που οι σελίδες  του εναλλάσσονται σαν κινηματογραφικά πλάνα, μεταμορφώνοντας τον αναγνώστη σε «θεατή». Στα χέρια ενός ικανού σκηνοθέτη θα γινόταν σίγουρα μια σπουδαία κινηματογραφική ταινία. Διαβάστε περισσότερα...

Οικοδόμος: Η «ματωμένη Κυριακή» του 1944 - Δυο εκδόσεις για τα «Δεκεμβριανά» στην e-βιβλιοθήκη "Οικοδόμος"

Σαν σήμερα, στις 3 Δεκέμβρη του 1944, ανταποκρινόμενοι στο κάλεσμα του ΕΑΜ χιλιάδες λαού της Αθήνας και του Πειραιά κατεβαίνουν σε συλλαλητήριο διαμαρτυρίας κατά της αξίωσης των Παπανδρέου και Σκόμπι να διαλυθεί ο ΕΛΑΣ. Ο Παπανδρέου απαγορεύει την τελευταία στιγμή το συλλαλητήριο, χωρίς όμως αποτέλεσμα. Ακολούθως, το δολοφονικό σχέδιο των αστικών δυνάμεων τέθηκε σε δράση.

Οικοδόμος: Το ντοκουμέντο "ΕΚΘΕΣΗ ΚΑΙ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ ΓΙΑ ΤΑ ΓΕΓΟΝΟΤΑ ΤΟΥ ΝΟΕΜΒΡΗ 1973 (εγκρίθηκαν στην Ολομέλεια της ΚΕ του ΚΚΕ. Ιούλης 1976)" στην e-βιβλιοθήκη "Οικοδόμος"

Το ντοκουμέντο ΕΚΘΕΣΗ ΚΑΙ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ ΓΙΑ ΤΑ ΓΕΓΟΝΟΤΑ ΤΟΥ ΝΟΕΜΒΡΗ 1973 (εγκρίθηκαν στην Ολομέλεια της ΚΕ του ΚΚΕ. Ιούλης 1976) – εκδόσεις ΟΔΗΓΗΤΗΣ, Αθήνα 1983, παίρνει από σήμερα τη θέση του στα ράφια της e-βιβλιοθήκης "Οικοδόμος". Στο ντοκουμέντο αυτό γίνεται μια αναλυτική παρουσίαση για την πολιτική κατάσταση και το λαϊκό κίνημα στη διάρκεια του 1973 και επισημαίνεται το βάθεμα της κρίσης της δικτατορίας, που οφείλεται «στις ίδιες τις αντικειμενικές εξελίξεις, εξωτερικές και εσωτερικές».

Οικοδόμος: Τρεις σπάνιες μπροσούρες του ΕΑΜ και της ΕΠΟΝ στην "e-βιβλιοθήκη Οικοδόμος"

Τρεις σπάνιες μπροσούρες, από την περίοδο της  Εθνικής Αντίστασης του λαού μας παίρνουν τη θέση τους από σήμερα  στα ράφια της "e-βιβλιοθήκης Οικοδόμος". Τρία ιστορικά ντοκουμέντα που δίνουν στον αναγνώστη τη δυνατότητα να διαβάσει για πρόσωπα και γεγονότα όπως αυτά διαδραματίστηκαν και την ευκαιρία να προβληματιστεί για το τι ήταν αυτό που έκανε την μεγάλη πλειοψηφία του ελληνικού λαού να μη λογαριάσει κόπους και θυσίες, να μη φοβηθεί από το μέγεθος του εισβολέα εχθρού, να χτυπηθεί σκληρά μαζί του και στο τέλος να τον συντρίψει…

Οικοδόμος: «Η τριλογία του πολέμου» του Δημήτρη Γληνού, στην e-βιβλιοθήκη "Οικοδόμος"

«[…] Το βιβλίο του τόγραψε ο Δάσκαλος εξορισμένος στη Σαντορίνη, στις παραμονές του Β΄ Παγκόσμιου πολέμου, στα 1938. Είναι τόσο ζωντανό κι αληθινό, που νομίζει κανείς, πως ο «πόλεμος που έρχεται» δεν είναι ο χτεσινός που ήρθε, παρά ο αυριανός που ετοιμάζεται να ρθει. Η «Τριλογία του Πολέμου» είναι μοναδικό βιβλίο στην ιστορία της ελληνικής Σκέψης. Μοναδικό για την επιστημοσύνη του, την τετράγωνη λογική του, το ρεαλισμό του και τη διαλεχτική του: τη διαλεχτική του ιστορικού υλισμού, που έξω απ’ αυτόν καμιά γνώση των κοινωνικών φαινομένων δεν είναι μπορετή.

Οικοδόμος: Ένα βιβλίο για το Μπλόκο της Κοκκινιάς: "Με το μαστίγιο… Από το μπλόκο της Νίκαιας μέχρι και το στρατόπεδο του Χαϊδαριού", από την "e-βιβλιοθήκη Οικοδόμος"

1944. Ο Κόκκινος Στρατός αφού ελευθέρωσε τη σοβιετική γη βαδίζει ακάθεκτος προς το Βερολίνο, απελευθερώνοντας στο διάβα του τους προλετάριους των χωρών της Ανατολικής και Κεντρικής Ευρώπης. Στην Ελλάδα ο λαός με το όπλο στο χέρι και την καθοδήγηση του ΚΚΕ σπιθαμή προς σπιθαμή διώχνει τους χιτλερικούς από τα χώματα της πατρίδας. Η λευτεριά είναι κοντά. Το ξημέρωμα δε θα αργήσει να έρθει. Οπως όμως πάντα συμβαίνει, το πιο πηχτό σκοτάδι της νύχτας είναι λίγο πριν το λυκαυγές. Το φασιστικό τέρας αν και πληγωμένο θανάσιμα δεν έχει ακόμα ξεψυχήσει. Τώρα είναι ιδιαίτερα επικίνδυνο. Διψά για αίμα. Για το άλικο αίμα των λαϊκών αγωνιστών. Δυστυχώς, μαζί του έχει συνεργάτες και μερικούς κατ' όνομα Ελληνες. Οι νενέκοι και οι γραικύλοι, που δε διστάζουν για πρόσκαιρα οφέλη να βάψουν τα χέρια τους με αίμα ποτέ δε λείπουν. Πολύ περισσότερο όταν έχουν από τους Αγγλοαμερικάνους «συμμάχους» τη διαβεβαίωση ότι δε θα τιμωρηθούν για τα εγκλήματά τους μετά την απελευθέρωση, αρκεί να βοηθήσουν τους φασίστες να εξοντώσουν όσο γίνεται περισσότερους κομμουνιστές.

Οικοδόμος: «Η μάχη της σοδειάς» και «Η δολοφονία του Κώστα Βιδάλη» (τον Αύγουστο του 1946) από την "e-βιβλιοθήκη Οικοδόμος"

Συμπληρώθηκαν 67 χρόνια από τη βάρβαρη δολοφονία στη Θεσσαλία του Κώστα Βιδάλη. Του πρωτοπόρου κομμουνιστή δημοσιογράφου που έγραψε με το αίμα του το τελευταίο του ρεπορτάζ.

Οικοδόμος: «ΗΛΕΚΤΡΑ ΑΠΟΣΤΟΛΟΥ, η αθάνατη ηρωίδα του έθνους» - Ένα σπάνιο βιβλίο στην e-βιβλιοθήκη Οικοδόμος

"…Όπως πηγαίναμε ν’ αρχίσουμε τη συνεδρίαση, μας λέει: «Δεν ακούτε κάτι περίεργο, σαν κάποιο κρότο;» Εγώ τότε δεν είχα μικρό ρολόι, κι όταν ήταν κανένα σοβαρό ραντεβού στο δρόμο, για να μην τυχόν το χάσω, έπαιρνα μαζί μου ένα μεγάλο ρολόι του τραπεζιού. Κατάλαβα τι άκουγε η Ηλέκτρα και βγάζω το ρολόι από την τσάντα  και το δείχνω. Η Ηλέκτρα γελούσε σα μικρό παιδί, γελούσαμε κι εμείς, σταματούσε και ξανάρχιζε, λες και δεν είχε στο νου της καμιάν άλλη φροντίδα. Ύστερα σοβάρεψε και λέει: «Με συγχωρείτε, σύντροφοι, μα η αλήθεια είναι πως είχα καιρό να γελάσω». Κι άρχισε αμέσως τη συνεδρίαση.

Οικοδόμος: "ΕΙΚΟΣΙΤΡΕΙΣ ΧΙΛΙΑΔΕΣ ΑΣΤΥΝΟΜΙΚΟΙ ΑΝΑΖΗΤΟΥΝ ΤΟΥΣ ΕΡΥΘΡΟΥΣ ΔΡΑΠΕΤΑΣ" - "Οι μεγάλες αποδράσεις", ένα σπάνιο βιβλίο στην e-βιβλιοθήκη Οικοδόμος

«Η θρασύτατη δραπέτευσις των 27 κομμουνιστών προκαλεί γενικήν κινητοποίησιν. ΕΙΚΟΣΙΤΡΕΙΣ ΧΙΛΙΑΔΕΣ ΑΣΤΥΝΟΜΙΚΟΙ ΑΝΑΖΗΤΟΥΝ ΤΟΥΣ ΕΡΥΘΡΟΥΣ ΔΡΑΠΕΤΑΣ. Ενώ τα σύνορα προς τας χώρας του παραπετάσματος ελέγχονται αυστηρώς, μονάδες του στόλου και της Βασιλικής Αεροπορίας ερευνούν την θαλάσσιαν περιοχήν από του Σαρωνικού μέχρι της Κρήτης. Ενεργούνται συνεχείς έρευναι. Εγένοντο 300 συλλήψεις υπόπτων διατην απόδρασιν των ερυθρών».

στηθάγχη: "«Σέλινα τα μαλλιά σου μυρωμένα», έλεγε ο Βάρναλης...

Από δεξιά: Τσίρκας, Βάρναλης, Παπαϊωάννου.

Για κάποιον απροσδιόριστο λόγο, έπρεπε να περάσουν τρεις, και, δεκαετίες  για να διαβάσω την τριλογία Ακυβέρνητες πολιτείες του Στρατή Τσίρκα. Τρία μυθιστορήματα που, περιδιαβαίνοντας τις σελίδες τους, αισθάνεσαι να ζεις ανάμεσα στους ήρωες, να περιπλανάσαι, βυθισμένος σε μια αγκαλιά, στα πολύβουα σοκάκια της Αλεξάνδρειας, να μαγεύεσαι από το μενεξεδί της ερήμου όταν γέρνει ο ήλιος (της ερήμου που κάποτε διέσχισες με  πορεία μαρτυρική), ή να νιώθεις την υγρασία να σε αγκαλιάζει μαζί με τους αμανέδες των μαουνιέρηδων, πλάι στο μονότονο διάβα του Νείλου.